سرخجه یک عفونت ویروسی حاد در کودکان و بزرگسالان است که سرخک آلمانی یا سرخک سه روزه نیز نامیده می شود. سرخجه چه به صورت علامتدار و یا بی علامت، مسری است، ولی میزان سرایت آن نسبت به سرخک کمتر می باشد. اکثر موارد سرخجۀ کسب شده پس از تولد، در اشکال ساب کلینیکال و خفیف بروز می کند و حتی شاید تشخیص آن براساس علائم بالینی مشکل باشد. 

راههای انتقال بیماری عبارتند از قطرات تنفسی و نیز انتقال از طریق جفت به جنین. پس از انتقال ویروس توسط ریز قطره های تنفسی، ابتدا دستگاه تنفس مبتلا شده و سپس ویروس وارد جریان خون می شود. پس از ویرمی ثانویه، ویروس در تمام بدن منتشر می گردد. ( ترشحات بدن، مایع مغزی نخاعی و ادرار ). دورۀ نهفتگی بیماری به طور متوسط، ۱۸-۱۶ روز است. بعد از این دوره، بیمار دچار علائم مقدماتی به صورت آبریزش بینی خفیف، تب و بی اشتهایی می شود که ممکن است در کودکان واضح نباشد.

عوارض سيستميك آن عبارتند از :

۱ـ نواقص قلبي در %۴۶ موارد ( شايع‌ترين آنها ، گشاد بودن عروق شرياني است .)

۲ـ بزرگي كبد و طحال (Hepatomegaly/splenomegaly)  .

۳ـ ترومبو سيتوپني همراه با لكه‌هاي قرمز پوستي .

۴ـ فقدان شنوايي در %۸۷ موارد ( از همه شايع‌تر است ) .

۵ـ عقب ماندگي رواني ـ حركتي .

۶ـ‌عقب‌ماندگي در رشد .

۷ـ تغيير شكل دندانها .

۸ـ آدنوپاتي .

۹ـ ضايعات استخواني .

۱۰ـ هپاتيت ( واكسن آن ، ضابطه جديد براي همة كودكان است ) .

۱۱ـ كم‌خوني ( آنمي ) .

۱۲ـ كوچك بودن سر ( ميكروسفالي ) .

عوارض چشمي آن عبارتند از :

%۵۳ كودكان مبتلا به سرخجه ارثی ، حداقل يك عملكرد غير عادي چشمي دارند .

اگر عملكرد غير عادي چشمي وجود داشته باشد ، در %۷۰ موارد ، دو طرفه است.

۱ـ كاتاراكت در %۷۵ – %۳۱ موارد .

تراكم اوليه در هستة عدسي است ؛ چون سرخجه در سه ماهه اول بارداري نسبت به ديگر مواقع ، آسيب‌رسانتر است چون در اين زمان هسته عدسي رشد مي‌كند .

درمان : تخليه عدسي براي پيش‌گيری از آمبليوپی .

۲ـ كوچكي چشم (ميكروفتالمی)‌در %۴۰ موارد : قطر قرنيه كوچك است و به ۵ ميليمتر مي‌رسد .

۳ـ آتروفي عنبيه (شامل آتروفي خاص استروما) .

۴ـ گلوكم ( در %۱۰ موارد) كه دلايل آن عبارتند از :

الف) رشد غير عادي اتاق قدامي (AC)  .

ب) انسداد جريان زلاليه به وسيلة بافت التهابي .

براي اندازه‌گيريهاي IOP  از تونوپن استفاده مي‌شود .

۵ـ بيماريهاي شبكيه (رتينوپاتي) :

نماي فلفل ـ نمكي

 توده‌هاي پيگماني پراكنده

 عدم كاهش قدرت ديد (VA)  

۶ـ تشكيل عروق جديد سُست و شكننده ( نئوواسكولاريزاسيون ) در ماكولا .

۷ـ كدورت قرنيه كه دلايل آن عبارتند از :

(a  فقدان لايه دسمه(Desmet)  .

(b  كراتيت بينابيني(interstitial)  .

(c  فقدان سلولهاي آندوتليوم : كه موجب ادم مي‌شود .

۸ـ انحراف چشم ( استرابيسم ) كه احتمال بروز آن ، بالا است .

۹ـ مشكلات سيستم حركتي چشم .

۱۰ـ آتروفي اپتيك .

۱۱ـ عيوب انكساري بالا .

۱۲ـنيستاگموس . 

اپتومتریست احسان شیرعلی وند (کارشناس ارشد اپتومتری دانشگاه شهید بهشتی)

این خبر را به اشتراک بگذارید :